बुटवल — मिर्गौला र मुटुरोगीको उपचारबापत झन्डै १८ करोड रुपैयाँ सरकारबाट भुक्तानी नपाएपछि बुटवलस्थित गौतम बुद्ध सामुदायिक मुटु अस्पताल आर्थिक संकटमा परेको छ । सरकारले पुस मसान्तसम्म रकम भुक्तानी नगरे माघ १ गतेदेखि उपचार सेवा रोक्नुपर्ने बाध्यात्मक अवस्था सिर्जना हुने अस्पतालले जनाएको छ ।
अस्पतालले बुटवलमा आयोजना गरेको पत्रकार सम्मेलनमा मुटु र मिर्गौलाका बिरामीहरूको उपचार गरेबापत १७ करोड ८१ लाख ९ हजार ३ सय ७९ रुपैयाँ सरकारबाट भुक्तानी लिन बाँकी रहेको जानकारी दिएको हो । अस्पतालले बुटवलसहित विभिन्न सेवा केन्द्रमार्फत हाल ५ सय ५१ जना मिर्गौला पीडितलाई नियमित डायलसिस सेवा दिँदै आइरहेको छ ।
अस्पतालका अनुसार मिर्गौला तथा मुटुरोगीको उपचारबापत सरकारबाट प्राप्त गर्नुपर्ने कुल २० करोड ३९ लाख ३१ हजार ८ सय ७९ रुपैयाँमध्ये हालसम्म केवल २ करोड ५८ लाख २२ हजार ५ सय रुपैयाँ मात्र भुक्तानी प्राप्त भएको छ ।
सरकारले समयमै उपचारबापतको रकम भुक्तानी नगर्दा अस्पतालमा औषधि तथा उपकरण खरिद रोकिएको र उपचार सेवा प्रभावित हुन थालेको अस्पतालका अध्यक्ष एजाज आलमले बताए ।
सरकारले सञ्चालन गरेको विपन्न नागरिक औषधि–उपचार कार्यक्रमअन्तर्गत यस आर्थिक वर्षमा मात्रै १ हजार ३ सय ८४ जना मुटुका बिरामीको ४ करोड ६४ लाख ८९ हजार १४ रुपैयाँ बराबरको तथा मिर्गौला बिरामीहरूको डायलसिसतर्फ १३ करोड ९४ लाख ६५ हजार रुपैयाँ बराबरको भुक्तानी बाँकी रहेको अध्यक्ष आलमले बताए ।
‘आर्थिक वर्ष २०७९/८० देखि नै ६ करोडभन्दा बढी रकम भुक्तानी हुन सकेको छैन,’ भण्डारीले भने, ‘कहिले स्वास्थ्य विभाग र कहिले स्वास्थ्य बिमामा सार्ने प्रवृत्तिका कारण ६ करोड १९ लाख ७२ हजार ५ सय रुपैयाँ दुई वर्षदेखि रोकिएको छ ।’
स्वास्थ्य विभागबाट हुँदै आएको भुक्तानी स्वास्थ्य बिमा प्रणालीमा सारिँदा अस्पतालले पाउनुपर्ने ८५ लाख रुपैयाँको हिसाब नै गायब भएको उनले बताए ।
२०८१ चैतदेखि २०८२ असारसम्म अन्य शाखाहरूबाट र २०८१ चैतदेखि २०८२ वैशाखसम्म बुटवलबाट प्रदान गरिएको डायलसिस सेवाको भुक्तानी गर्दा समेत ८५ लाख ४५ हजार रुपैयाँ कम प्राप्त भएको अध्यक्ष आलमले जानकारी दिए । उक्त रकम कम हुनुको कारण खोज्दा बिमा बोर्ड र स्वास्थ्य विभागबीच एक अर्कालाई जिम्मेवारी पन्छाउने गैर जिम्मेवार जवाफ आउने गरेको उनले गुनासो गरे ।
अस्पतालले बुटवल, दाङको लमही, पाल्पाको तानसेन, कपिलवस्तुको बाणगंगा र स्याङजाको वालिङबाट मिर्गौला पीडितलाई डायलसिस सेवा दिँदै आएको छ । बुटवलमा ३ सय ११ जना, लमहीमा २७ जना, पाल्पामा ५९ जना, वालिङमा ६७ जना र कपिलवस्तुमा ५७ जना गरी कुल ५ सय ५१ जना मिर्गौला पीडितले नियमित रूपमा निःशुल्क डायलसिस सेवा लिइरहेका छन् ।
अस्पताल स्थापनाको १२ वर्षमा मुटु, मिर्गौला तथा जनरल फिजिसियन सेवाबाट हालसम्म पाँच लाखभन्दा बढी बिरामीले उपचार पाइसकेको अस्पतालले जनाएको छ । २०७० पुस १० गते सेवा सुरु गरेको अस्पतालले २०७३ सालदेखि बुटवलमा क्याथ ल्याब सेवा सञ्चालन गर्दै आएको छ । क्याथ ल्याबमार्फत एन्जियोग्राफी, एन्जियोप्लास्टी, अस्थायी तथा स्थायी पेसमेकर, पेरिकार्डियोसेन्टेसिस, राइट हार्ट क्याथेटराइजेसन र पीटीएमसीलगायत सेवा लिनेको संख्या ६ हजार ५ सय ६९ पुगेको छ ।
त्यस्तै २०७२ सालदेखि सुरु गरिएको मिर्गौला उपचार सेवाबाट हालसम्म ३ लाख १३ हजार ७ सय २१ सेसन निःशुल्क डायलसिस सेवा प्रदान गरिएको अस्पतालले जनाएको छ । रुपन्देही उद्योग संघको संरक्षकत्व तथा विभिन्न रोटरी क्लब र समाजसेवीहरूको आर्थिक सहयोगमा सञ्चालित गौतम बुद्ध सामुदायिक मुटु अस्पताल गैरनाफामुखी संस्थाका रूपमा सञ्चालन हुँदै आएको छ ।
