कपिलवस्तु। सैनिक जीवनले सिकाएको अनुशासन, इमानदारी र जिम्मेवारीलाई समाज विकासको अभियानमा रूपान्तरण गर्ने व्यक्तित्वमध्ये एक हुन् रनबहादुर काउचा। इन्डियन आर्मीमा करिब साढे दुई दशक सेवा गरेपछि पनि उनी विश्राममा बसेनन्। बरु आफ्नो अनुभव, नेतृत्व क्षमता र सेवाभावलाई समाजको हितमा समर्पित गर्दै आज पनि निरन्तर सक्रिय छन्।

वि.सं. २०३२ साल वैशाख १२ गते जन्मिएका काउचा १८ वर्षको उमेरमै इन्डियन आर्मीमा भर्ती भएका थिए। २४ वर्ष १ महिना सैनिक सेवा पूरा गर्दै उनी हनारी नायक सुबेदार  पदबाट सम्मानपूर्वक अवकाशप्राप्त भए। हाल सेवा निवृत्त भएको करिब नौ वर्ष बितिसकेको छ। तर उनको सक्रियता भने अझै उस्तै छ।

सैनिक जीवनले उनलाई समयको मूल्य, अनुशासन, नेतृत्व र जिम्मेवारीप्रति समर्पित हुन सिकायो। त्यही अनुभवलाई उनले समाज सेवामा रूपान्तरण गरेका छन्। उनी लक्ष्मणघाट सामाजिक विकास केन्द्रका संस्थापक अध्यक्ष हुन्। साथै वि.सं. २०७४ सालदेखि निरन्तर लक्ष्मणघाट बोलबमधाम विकास समितिको अध्यक्षका रूपमा धार्मिक तथा सामाजिक गतिविधिलाई व्यवस्थित र प्रभावकारी बनाउन नेतृत्व गरिरहेका छन्।

उनको विश्वास छ—समाजको विकास केवल सरकारी प्रयासले मात्र सम्भव हुँदैन, त्यसका लागि स्थानीय नागरिकको सक्रिय सहभागिता र सामूहिक जिम्मेवारी पनि उत्तिकै आवश्यक हुन्छ। यही सोचका साथ उनी सामाजिक एकता, धार्मिक संरक्षण र सामुदायिक विकासका अभियानमा निरन्तर जुटिरहेका छन्।

शिक्षाको आधार उनले लक्ष्मणघाट माध्यमिक विद्यालयमा कक्षा ५ सम्म अध्ययन गरे। त्यसपछि महेन्द्र माध्यमिक विद्यालय, कोपवा तथा मोतिपुरमा अध्ययनलाई निरन्तरता दिए। विद्यार्थी जीवनदेखि नै खेलकुदप्रति उनको विशेष रुचि थियो। एथलेटिक्समा अञ्चलस्तरीय प्रतियोगितामा सहभागिता जनाएका उनले भलिबलमा जिल्लास्तरीय प्रतियोगितामा समेत आफ्नो प्रतिभा देखाएका थिए।

पारिवारिक रूपमा पनि उनी जिम्मेवार अभिभावकका रूपमा परिचित छन्। श्रीमती रिता काउचासँगको सहकार्यमा उनले तीन छोरी र एक छोरालाई राम्रो संस्कार र शिक्षा सहित हुर्काइरहेका छन्।

रनबहादुर काउचालाई नजिकबाट चिन्नेहरू उनलाई सहयोगी, इमानदार, सरल र जिम्मेवारीप्रति बफादार व्यक्तिका रूपमा वर्णन गर्छन्। उनी पदका लागि होइन, कामका लागि चिनिन चाहन्छन्। समाजका हरेक वर्गलाई साथ लिएर विकासको यात्रामा अघि बढ्ने उनको सोचले धेरै युवालाई प्रेरित गरिरहेको छ।

सैनिक पोसाक फुकालेर समाज सेवाको बाटो रोज्नु उनका लागि केवल भूमिका परिवर्तन थिएन, त्यो सेवा गर्ने प्रतिबद्धताको निरन्तरता थियो। आज पनि उनी समाजका आवश्यकता, धार्मिक सम्पदाको संरक्षण र सामुदायिक विकासका अभियानमा अग्रपंक्तिमा उभिएका छन्।

राष्ट्रसेवाबाट समाजसेवा सम्मको रनबहादुर काउचाको यात्रा अनुशासन, समर्पण र सेवाभावको उत्कृष्ट उदाहरण हो। समाजका लागि केही गर्न चाहने जो–कोहीका लागि उनको जीवनयात्रा प्रेरणादायी सन्देश बनेको छ।